‘Ja’ zeggen is makkelijker, maar is het ook beter?

Geef jij je grenzen op tijd aan? De meeste mensen hebben moeite met het aangeven van eigen wensen en grenzen. Vooral op de werkvloer. We willen het zo goed mogelijk doen en laten zien dat we ons serieus inzetten voor de zaak. Daar hoort ‘nee’ zeggen toch niet bij? We willen onze werkgever liever niet teleurstellen en we willen collega’s niet met al dat werk opzadelen. Toch kun je beter wel tijdig je grenzen aangeven, want voor je het weet ren je aan jezelf voorbij en kom je jezelf op een vervelende manier weer tegen.

“Ja hoor, ik doe het wel”

Je bent aangenomen om intern onderzoek te doen en je hebt het er maar druk mee. Ondertussen houd je ook de mailbox van het hele team in de gaten en stuur je wekelijks rapportages door van de behaalde resultaten. Nu vraagt je manager je om nog een klusje te doen. Dat klusje blijkt echter meer werk te zijn, dan het woord doet vermoeden. Je zegt toch ‘ja’. Dat zeggen wij mensen nu eenmaal liever dan ‘nee’. Het is een stuk makkelijker om ja te zeggen. We houden de ander tevreden en voorkomen potentiële discussies. Eigenlijk heb je helemaal geen tijd voor dat klusje, maar goed…

“Ja hoor, dit doe ik ook wel”

Dit soort voorbeelden komen niet alleen op de werkvloer voor. We willen onze familieleden en vrienden tevreden houden. We houden van hen en je wilt lief voor hen zijn. Je zegt misschien niet gauw nee, als iemand smekend vraagt of je “als je vanavond toch thuis bent” even op kindlief wilt passen, “want hij is zo dol op jou en je woont zo dichtbij.” Je moet ook de planten drie straten verder water geven, want je vriend is op vakantie. Je moeder vraagt of je belastingbrieven wilt inscannen en je partner vraagt of je ondertussen nog een extra boodschapje wilt doen, want hij is “net doodmoe thuis is gekomen”. Er is natuurlijk niets mis met iets voor een ander doen. Dat is lief en zorgzaam zelfs. Het wordt pas een probleem als je je eigen grenzen over gaat: hoe meer we ‘ja’ zeggen, hoe voller onze persoonlijke agenda raakt.

Wat zij willen en wat jij wilt

Als iemand je een ja/nee-vraag stelt, reageer je dan op zo’n manier dat de ander er het beste vanaf komt? Of denk je ook ‘wat wil ík zelf nu eigenlijk’? Vaak slaan we het tweede over. Vooral op het werk. We willen ons imago hoog houden, ons werk behouden en we willen gewaardeerd worden door andere mensen. Dat is een oeroude gedachte. We moesten vroeger in groepen leven om de wildernis te overleven. Je wilde niet uit die groep gegooid worden, want dat betekende het einde van je veiligheid. We zijn daarom van nature conflictvermijdend.

Teveel ja is nee

Toch kom je jezelf vroeg of laat weer tegen. Enerzijds omdat je op een gegeven moment zoveel stress ervaart dat je overspannen raakt, anderzijds omdat je collega’s, familieleden en vrienden je daarop zullen aanspreken: “Wat is er aan de hand?!” De dingen die je moet doen kosten meer moeite dan normaal, je maakt sneller fouten, je bent minder gefocust en je bent gespannen. Zover wil je het niet laten komen toch? Daarom is het belangrijk om je bewust te zijn van je eigen grenzen.

Nee is ook ja

Je hoeft gelukkig niet altijd ‘nee’ te zeggen i.p.v. ‘ja’. Je kunt ook compromissen sluiten. Je vraagt je manager of je dat klusje over een iets langere termijn kunt uitspreiden, of dat je het wilt doen mét de hulp van een collega. Dan werk je efficiënter én kwalitatief beter, omdat je elkaars werk controleert. Je geeft daarmee aan de klus zeker te doen, maar wel met een voorwaarde. Daar worden de opdracht, de manager en jijzelf allemaal beter van. Dat geldt natuurlijk ook voor kindlief. In plaats van dat jij naar hem moet komen, kun je vragen of ze kindlief bij jouw thuis brengen. Je kunt ook je partner uitleggen dat jij ook erg moe bent van een lange werkdag en dat jullie zonder die extra boodschappen ook wel een goede maaltijd kunnen bedenken van de restjes. Of misschien is het een goed idee om lekker ontspannen een hapje te gaan eten? (als kindlief toch niet blijkt te komen… ) Je hoeft ook niet direct te antwoorden. Je kunt ook zeggen dat je er even over nadenkt, dan is die ‘ja’ al wat minder vanzelfsprekend.

Je kunt dus prima je eigen grenzen bewaken én je collega’s, familieleden en vrienden tevreden houden. Zo krijgen niet alleen zij, maar ook jij je zin. Ondertussen snappen de mensen om je heen wat jouw grenzen zijn. Daar zullen ze niet moeilijk over doen, het schept juist meer duidelijkheid. Daar plukt iedereen de vruchten van.